Kadın sağlığında düzenli kontroller, bazı hastalıkların erken dönemde fark edilmesine ve gerekli durumlarda ileri incelemelerin planlanmasına yardımcı olabilir. Ancak her kadının ihtiyaç duyduğu görüntüleme yöntemi aynı değildir. Yaş, aile öyküsü, mevcut hastalıklar, gebelik durumu, kullanılan ilaçlar ve kişisel risk faktörleri değerlendirme sürecini doğrudan etkileyebilir.
Bu nedenle kadınlarda yaşa göre görüntüleme yöntemleri, standart bir kontrol listesinden ziyade kişinin sağlık öyküsü ve doktor değerlendirmesi doğrultusunda planlanmalıdır.
20’li Yaşlarda Hangi Görüntüleme Yöntemleri Kullanılabilir?
20’li yaşlarda görüntüleme çoğunlukla mevcut bir şikâyetin araştırılması veya doktor muayenesinde tespit edilen bir bulgunun değerlendirilmesi amacıyla yapılır.
Bu yaş grubunda ihtiyaç halinde ultrasonografi (US), meme ultrasonografisi, pelvik ultrasonografi, tiroid ultrasonografisi ve belirli klinik durumlarda MR gibi yöntemlerden yararlanılabilir.
Özellikle memede ele gelen kitle, ağrı veya doktor muayenesinde saptanan bir bulgu söz konusu olduğunda, genç kadınlarda meme dokusunun yapısına bağlı olarak ultrasonografi tercih edilebilen yöntemlerden biridir.
30’lu Yaşlarda Görüntüleme
30’lu yaşlarda da görüntüleme programı kişinin risk faktörlerine göre belirlenir. Meme, tiroid, kadın üreme sistemi ve karın bölgesine ilişkin şikâyetlerde ultrasonografi sıklıkla kullanılan yöntemler arasındadır.
Ailesinde meme veya yumurtalık kanseri öyküsü bulunan kadınlarda ise takip programı standart uygulamalardan farklı olabilir. Bu nedenle aile öyküsünün doktora ayrıntılı olarak bildirilmesi önemlidir.
40 Yaş ve Sonrasında Meme Görüntüleme
Kadınlarda yaş ilerledikçe meme sağlığı açısından düzenli taramanın önemi artar. Mamografi, meme kanserinin erken tespitine yönelik tarama programlarında kullanılan temel görüntüleme yöntemlerinden biridir.
Taramanın hangi yaşta başlayacağı ve hangi sıklıkta gerçekleştirileceği kişinin risk düzeyine ve takip edildiği sağlık sisteminin güncel rehberlerine göre değişebilir. Gerekli durumlarda mamografiye meme ultrasonografisi veya ileri görüntüleme yöntemleri eklenebilir.
50 Yaş ve Sonrasında
50 yaş ve sonrasında meme sağlığının yanı sıra kişinin genel sağlık durumu, mevcut hastalıkları ve şikâyetleri doğrultusunda farklı görüntüleme yöntemlerine ihtiyaç duyulabilir.
Kemik, eklem, karın ve pelvik bölgeye ilişkin değerlendirmelerde röntgen, ultrasonografi, bilgisayarlı tomografi (BT) veya manyetik rezonans görüntüleme (MR) gibi yöntemler doktor tarafından gerekli görülmesi halinde kullanılabilir.
Menopoz Sonrasında Görüntüleme
Menopoz sonrası dönemde ortaya çıkan yeni şikâyetlerin doktor tarafından değerlendirilmesi önemlidir. Özellikle menopoz sonrası kanama gibi belirtilerde pelvik veya transvajinal ultrasonografi gibi yöntemler değerlendirme sürecinin bir parçası olabilir.
Hangi Görüntüleme Yönteminin Uygun Olduğuna Nasıl Karar Verilir?
Görüntüleme yöntemi yalnızca yaş dikkate alınarak seçilmez. Hastanın şikâyeti, fizik muayene bulguları, aile öyküsü, önceki tetkikleri ve risk faktörleri birlikte değerlendirilir.
TOMOKAY Tıbbi Görüntüleme Merkezi’nde kadın sağlığına yönelik görüntüleme işlemleri, hekiminizin istemi ve klinik gereklilikler doğrultusunda gerçekleştirilmektedir.
